สัตว์โลก 2553
แม้ไม่มีทฤษฎีใดบ่งบอกชี้ชัดว่า มนุษย์เป็นสัตว์สังคม ซึ่งไม่อาจอยู่คนเดียวโดยลำพังได้
แต่ผมก็รู้สึกได้กับความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับมนุษย์ มนุษย์กับธรรมชาติ และมนุษย์กับสิ่งแวดล้อมอื่นๆ ที่มีอยู่บนโลกและจักรวาลนี้ ในช่วง 40 ปีที่ผ่านมา
และแม้ผมจะไม่รู้ว่า ชีวิตหนึ่งที่เกิดมาต้องประกอบด้วยอะไรบ้างจึงจะเป็นชีวิตที่สมบูรณ์ ทว่า,ผมก็ได้สัมผัสกับองค์ประกอบบางส่วนที่ทำให้ผมพอจะเห็น “คุณค่า” ของตนเองและ “คุณค่า” ของชีวิตอื่นด้วยความงดงาม โดยเฉพาะมนุษย์ด้วยกันเอง
อย่างไรก็ตาม มนุษย์นั้นมีวิวัฒนาการเดียวกันกับสัตว์ ซึ่งไม่ได้แตกต่างจากสัตว์อื่นๆ ที่มีต้นกำเนิดออกมาจาก “ป่า” ก่อนจะบุกเบิกหรือเปลี่ยนป่าสร้างเป็น “เมือง”
ป่า คือ สังคมที่ไม่มีกฎเกณฑ์
เมือง คือ สังคมที่มีกติกา ระเบียบ ข้อตกลง
นี่เองกระมัง ที่ทำให้มนุษย์ต้องใช้ความพยายามอย่างสูงเพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมตนเอง เพื่อขยับจิตใจของตนให้เลยพ้นไปจากสัตว์ในป่า จนมีวัฒนธรรม หรืออารยธรรม
ผมไม่รู้มนุษย์ได้เรียนรู้ตนเอง และได้ก้าวพ้นจากชายป่ามามากน้อยแค่ไหน
รู้แต่ว่า เมืองที่มนุษย์สร้างให้เป็นที่อยู่ของตนนั้น ไม่ได้แตกต่างจากป่าสักเท่าไรนัก
ยังเป็นสังคมที่ไม่มีกฎเกณฑ์ อันบอกได้ว่า ประเสริฐ ตามที่มนุษย์พยายามจะโอ้อวดขานนำตนเองเลย
หนำซ้ำกลับต่ำทรุดลงในหลายๆ ด้าน ไม่นับการยำยี่เพื่อนสัตว์ และธรรมชาติสิ่งแวดล้อมอื่นๆ บนโลกใบนี้
ยังพบว่า มนุษย์ไม่ได้ให้การเคารพผู้อื่น
มากไปกว่ายังพบว่า มนุษย์คงทำร้ายกันด้วยความรุนแรงเยี่ยงสัตว์ป่าทั่วไป และละโมบเกินความเป็นสัตว์ด้วยซ้ำ
ผมเคยนั่งดูสารคดีสัตว์นักล่า ไม่ว่าจะเป็นสิงโต เสือ จระเข้ งู หรือสัตว์ตัวเล็กๆ ในระบบนิเวศ ผมเห็นมันฆ่ากันกินกันก็ให้เพียงพอกับชีวิต งูบางตัวกินกวางไปทั้งตัว แต่มันก็เลี้ยงตนเองจนกว่าจะไม่เห็นอะไรในท้องแล้วจึงออกไปหากินต่อ
ทว่า,มนุษย์เรากลับกินอย่างไม่รู้จักพอ กินทิ้งกินขว้าง และหามากักตุนไว้ ชนิดที่ตนเองตายไปแล้วยังมีเหลือไม่หมด ประหนึ่งจะเอาไปกินที่เมืองผีด้วย
ผมเล่ามายืดยาวแบบนี้ ก็เพื่อจะทำนายอนาคตในปี 2553 ว่า หากพวกเรายังไม่เห็น “คุณค่า” ของการมีชีวิตอยู่ ทั้งต่อตนเองและผู้อื่น เราก็ไม่อาจค้นพบชีวิตที่สมบูรณ์ได้
การอยู่กันพร้อมหน้าในครอบครัว
การมองเห็นเพื่อนร่วมงาน
และการดำเนินชีวิตแบบเกื้อกูลกันในสังคมท้องถิ่นเล็กๆ
คือ ความสมบูรณ์แล้ว
ปี 2553 นับจากนี้ไปจึงเป็นปีที่เราจะต้องพยายามหันมายกระดับจิตใจตนเองและผู้อื่น
ช่วยกันจัดวาง “สังคม” ที่เป็น “เมือง” อันเหมาะสมกับความเป็นมนุษย์
เพราะเราทุกคน ไม่อาจอยู่เพียงลำพังได้
ผู้ใดที่เชื่อว่า ตนเองอยู่คนเดียวได้ โปรดจงโยนหนังสือพิมพ์ฉบับนี้ทิ้งเสียเถิด
Facebook comments: